Wat zijn wij mensen toch afhankelijk van heel veel dingen, waar we uiteindelijk zelf heel weinig invloed op hebben.
We denken altijd dat we alles lekker zelf kunnen regelen en onder controle hebben, maar als dat ineens niet zo blijkt te zijn, voelen we ons onprettig en ontvreemd.
Afgelopen week zat heel ons dorp zonder gas en dat was natuurlijk het gesprek van de dag.
In alle supermarkten was er geen pizza of opwarmmaaltijd meer te vinden, het was toch wel heel koud zonder verwarming en je haar wassen bij de wasbak zonder verwarmd water was ook wel een nieuwe ervaring. We hebben zelfs het nieuws gehaald:

Huishoudens Reeuwijk hebben weer gas

Even later verscheen het hoofd van Martin om het hoekje van de klasdeur: ‘Moet ik een rode kaart halen of mag ik erin?’
‘Tja… Wat vinden jullie?’ vroeg ik aan de klas.
In koor riep de klas: ‘Rode kaart! Rode kaart!’
Martin keek me wanhopig en vragend aan.
‘Ja, ga maar een kaart halen’, zei ik.
Martin droop af en Jeroen zei op een samenzweerderige toon tegen me: ‘Dan moet u zo zeggen als hij terug komt, dat het van u niet had gehoeven, maar dat de klas het wilde.’
Haha, de klas begon aardig in zijn rol te komen. Martin kwam terug, met het gehaatte rode briefje in zijn hand. Zijn naam had hij er nog niet opgezet.
‘Moet ik hem invullen?’, vroeg hij in een poging eronder uit te komen.
‘Ja, sorry, ik kan er ook niks aan doen. Van mij hoeft het niet, maar zij willen het’, zei ik, al wijzend op de klas. De klas lag dubbel.

Even later steekt Mark zijn vinger op. ‘Mag ik naar de WC?’
‘Wat vinden jullie, klas?’ vroeg ik weer.
‘Nee hoor’, zeiden ze allemaal al grinnikend. Het beviel ze wel, zo lekker veel invloed.
‘Ach Mark, sorry, dit is nu democratie’, antwoordde ik met een knipoog.
Mark bleef op zijn stoel en kneep zijn benen nog even wat strakker tegen elkaar aan.
‘Ja, bij Maatschappijleer moet ik jullie nu eenmaal leren wat een democratie is en jullie zeiden pas dat de school zo weinig democratisch was.’
Na een paar minuten deed Mark nog een poging. ‘Mag ik echt niet?’
Ik keek de klas vragend aan.
Mark zei: ‘Ik houd het echt niet meer.’
De klas begon medelijden met hem te krijgen.
‘Zullen we dan toch maar weer een dictatuur invoeren?’
De klas stemde daar luidkeels mee in en Mark rende naar de WC.

In een ander hoekje van de klas zaten Bram en Bart zachtjes te praten. Bram stak zijn vinger op.
‘Mevrouw, kunnen we niet democratisch besluiten dat we eerder naar huis mogen?’
‘Jammer joh, we hebben net democratisch besloten dat we de democratie afschaffen en ik weer de dictator word. Pak je tekstboek op bladzijde 101.’

* rode kaart = bewijs van te laat komen. Daardoor moeten leerlingen zich de volgende dag om 8 uur op school melden

Tsjonge, nu is het alweer bijna klaar met die vakantie waar ik zo lang naar uit heb gekeken… Ongelooflijk hoe snel het is gegaan. Ik zou nog wel een paar weken erbij willen hebben…
Maar ja, aan de andere kant heb ik toch ook wel weer zin om morgen na twee weken kerstvakantiete beginnen! Ook dat is ongelooflijk, maar waar. Nah ja, ongelooflijk… Gewoon een goed teken, toch? Ik ben eigenlijk wel weer benieuwd hoe met de kinders gaat en heb wel weer zin om eventjes wat leuke lesjes te geven. Ook starten we natuurlijk weer met allerlei voornemens en nieuwe plannen. Maar ook het afgelopen jaar heb ik niet stil gezeten. Er is veel gebeurd en het is heel lang geleden sinds ik voor het laatste op deze blog wat heb geschreven. Dus ik zal jullie even kort bijpraten.

In oktober ben ik geopereerd aan mijn keelamandelen. Tsja, daar is niet zoveel over te zeggen. Paar weken thuis geweest, erg veel lieve en leuke reacties van collega’s en leerlingen gehad. Dat was wel vleiend hoor. Ik kreeg gewoon briefjes, smsjes en mailtjes van leerlingen die ik aan me vroegen hoe het met me ging en of ik snel weer terug wilde komen en zo. Onze stagiaires en mijn collega hebben toen de meeste lessen opgevangen. Voor het eerst dit jaar heb ik dus inderdaad stagiaires. Het waren er drie en inmiddels is het er eentje. Eén jongen heeft zijn stage succesvol afgerond, de tweede is mijn collega aan het vervangen en de derde loopt nu nog wel stage bij mij. Ja, dat is er ook nog gebeurd. De collega met wie ik altijd het meest en heel fijn samenwerkte, zit thuis met een zware hernia. Heftig hoor. En het hebben van drie stagiaires was ook niet niks. Het zet je weer heel er stil bij je eigen manier van werken, welke docent je zelf wilt zijn en welk soort docent je in de studenten ziet. Erg leuk, intensief en leerzaam!
En nu dus op naar het tweede halfjaar vandit schooljaar. De langste en lastigste ruk zit er op, is inmiddels mijn ervaring. Ik hoop nu een beetje te kunnen gaan oogsten van de mijn input in het eerste half jaar. Zowel de leerlingen als ikzelf weten wat we aan elkaar hebben, dat schept altijd een hoop duidelijkheid.
Aanstaande woensdag gaam we voor het eerst met de leerlingen op excursie naar Den Haag.We gaan naar het Vredespaleis en gaan twee rechtszaken bijwonen. Ik ben erg benieuwd. Naar mijn idee wordt het een erg tof en leerzaam uitstapje, waar ook de leerlingen veel zin in hebben! Ik zal jullie vertellen hoe het was.
Zo, dan ga ik nu nog even mijn laatste avond genieten voor het werk begint.

P.S. Eén van mijn goede voornemens is om deze blog weer wat beter bij te gaan houden . Als het goed is, krijg ik ook wat meer tijd over een paar weken, dus wie weet…

Even was het stil. Toen lag de Marokkaanse jongen helemaal in een deuk, de klas en ik volgden daarna. Bij de andere jongen duurde het wat langer, maar uiteindelijk kon hij er ook om lachen. Toch nog een soort verbroedering! En ook stiekem wel weer een bewijs dat wij geneigd zijn allerlei dingen te denken over ‘de ander’ en ons snel achtergesteld voelen, terwijl dat, als je er even verder over door denkt, helemaal niet zo is. Er kwam in dit geval niet eens een goed voorbeeld!
Naast grappige dingen zijn sommige leerlingen ook zo ontzettend betrokken en lief. Afgelopen vrijdag zei ik tegen een meisje: ‘…., ik heb vandaag niet zo veel geduld, dus ik zou me maar inhouden als ik jou was.’  Waarop een ander reageerde: ‘Ja, u ziet ook wel een beetje wit.’ Schattig he? Ook de reacties op mijn op handen zijnde operatie aan mijn keelamandelen zijn vertederend. Een aantal zijn alleen maar erg blij met de uitval van de lessen, maar anderen zijn echt oprecht bezorgd en vragen nu alleen maar aan het begin van de les hoe het met me gaat en of mijn keel het nog doet en zo. Pubers kunnen echt wel lief zijn!

Dit schooljaar zijn we met de WIL gestart. Bij de WIL gaat het er om dat leerlingen in de les werken (de afkorting WIL betekent dan ook Werkhouding In de Les) en daar voor punten scoren. Door zich in de les te gedragen, goed mee te doen en hun huiswerk te maken, verdienen ze 15% van hun toetscijfer in de les. De overige 85% worden gewoon op de toets gescoord. Je krijgt daardoor de leukste situaties! Als ik nu vraag wie er misschien zin heeft om een stukje voor te lezen, een werkboekvraag te beantwoorden of een stukje uit het werkboek te behandelen, vliegen er ineens tien vingers de lucht in! Geweldig!
Ook proberen sommigen (vooral jongens) een wit voetje bij me te halen. Ze schuiven uit zichzelf op vrijdag het 8e uur hun tafels strak tegen mijn bureau en vertellen hoe gezellig ze het wel niet vinden bij mij. Ineens krijg ik ook allemaal kruidnoten (ook die met chocola, mjammie!) aangeboden of ik word overdreven netjes begroet. Echt wel grappig. Ik vind dat leerlingen, mede door die WIL echt heel goed mee doen in de les. Zeker ook diegenen die slecht hun huiswerk maken (dat kunnen nog wel eens de boefjes zijn), omdat zij het gevoel hebben dat ze wat punten moeten compenseren.
Aan de andere kant ben ik ook wel eens klaar met dat geslijm. Maar ja, voor nu is het heerlijk dat leerlingen zo hard in de les werken, daardoor krijg je in zo’n groep echt een goede werksfeer en stimuleren ze elkaar onderling ook weer. We zullen zien hoe lang het duurt… Ik houd jullie op de hoogte!

Maar ook ik kon het gelukkig nog! Het was echt weer helemaal genieten. De leerlingen zijn lekker uitgerust en minstens zo gespannen als jij. Eitje dus! Want ze zitten als makke schapen zo maar rustig een heel uur naar je te luisteren. Terwijl ik de eerste les toch echt niet de meest boeiende dingen te vertellen heb. Ik leg de regels uit, ik vertel ze wanneer, waarom en waar ze na moeten komen, bespreek met hen wat een studieplanner en een PTA is, stel mezelf voor door middel van een fotoquiz en we beginnen een klein beetje te praten over wat Maatschappijleer inhoudt. Maar ze kunnen het allemaal aan en luisteren aandachtig. Het is nog zoeken naar hun plekje in de groep. Ik had zelfs een klas waar er zes leerlingen alleen gingen zitten, omdat ze elkaar allemaal niet kenden! Orde houden is dus een makkie die eerste lessen!En dat is dan ook echt weer genieten, ik voelde me weer helemaal op mijn plek na deze twee dagen. Als je dan alle leerlingen van vorig jaar weer tegenkomt en ze je ontzettend joviaal groeten, weet je weer dat het goed zit. Je voelt een band met hen, zeker toen ik mijn mentorleerlingen van vorig jaar weer zag. Je bent echt een jaar intensief bij hen betrokken geweest en die band is niet zomaar weg! Dus je kletst met hen bij over de vakantie, ze balen met me mee over mijn keelontstekingen, bewonderen mijn veel blonder geworden haar en vertrouwen je toe dat hun nieuwe mentor vast minder gezellig is.
Ik heb dit jaar ook voor het eerst een Havo-klas die examen gaat doen in mijn vak. Dat is ook tegelijk mijn enige klas die ik gehouden heb. Van beide kanten was dat dus helemaal vertrouwd. Ik vind het wel spannend om hen echt naar het examen te begeleiden, maar zie dat ook echt als een uitdaging. Je voelt bij hen de motivatie en de spanning voor dit jaar. Hen kan ik echt wat meer zelfstandigheid en eigen verantwoordelijkheid geven. Dat moeten ze aan kunnen. Ik ga ervoor 100% van hen slaagt voor mijn vak. Met recht een uitdaging!

Haar herinneringen aan een leven zonder vuilnis zijn wazig. Als kind misschien? Haar rug was rechter, ze liep sneller… of was dat een droom? Ze weet het niet meer.
Nog een auto. Deze stopt en wordt geparkeerd. Er stapt een man uit. Ze ziet zijn schoenen in de blubber zakken. Uit de auto haalt hij een vuilniszak, vol met rommel. Hij hangt hem over zijn schouder en verwenst het gewicht van de zak.
Geen van beiden zegt iets. Misschien heeft hij haar niet eens opgemerkt. Zijn gezicht ziet er jong uit, jonger dan zijn kromme rug. Even later is hij verdwenen. Haar blik richt zich weer op de stoep.
Ze kijkt nooit naar haar afval. Vroeger wel. Maar wat ze zag, deed haar walgen, dus heeft ze de zak sindsdien dicht gelaten.
Wat moet ze anders? Hem aan iemand geven? Iedereen heeft er zelf een.
Daar komt een jonge moeder. Met één hand houdt ze een kind vast; met de andere sleept ze haar bultige en zware vracht.
Er loopt een oude man langs, zijn gezicht bezaaid met rimpels. Zijn vuilniszak is zo lang dat hij bij het lopen tegen de achterkant van zijn benen stoot. Hij werpt een snelle blik op de vrouw en probeert te glimlachen.
Wat voor last zou hij dragen? vraagt ze zich af terwijl hij voorbijloopt.
‘Spijt.’
Ze draait zich om, om te zien wie dat zei. Naast haar op het bankje zit een man. Lang, met een vierkante kaak en heldere, vriendelijke ogen. Net als zij heeft hij moddervlekken op zijn spijkerbroek. Maar in tegenstelling tot haar heeft hij rechte schouders. Hij draagt een T-shirt en een petje. Ze kijkt rond, op zoek naar zijn vuilnis, maar ziet die niet.
Hij kijkt de oude man na tot hij uit het zicht verdwijnt en legt uit: ‘Als jonge vader werkte hij hard en verwaarloosde zijn gezin. Zijn kinderen houden niet van hem. Zijn zak is vol, vol met spijt.’
Ze reageert niet. En als zij niets zegt, zegt hij iets.
‘En die van jou?’
‘Die van mij?’ vraagt ze, en kijkt hem aan.
‘Schaamte.’ Zijn stem is teder, vol medeleven.
Ze zegt nog steeds niets, maar wendt zich ook niet af.
‘Te veel uren in de verkeerde armen. Afgelopen jaar. Afgelopen nacht… schaamte.’
Ze verstijft, en wapent zich tegen de minachting die ze heeft leren te verwachten. Alsof ze nog meer schaamte nodig heeft. Laat hem ophouden. Maar hoe? Ze wacht op zijn veroordeling.
Maar die komt niet. Zijn stem klinkt warm en zijn vraag oprecht. ‘Wil je mij je vuilnis geven?’
Ze deinst terug. Wat bedoelt hij?
‘Geef die zak aan mij. Morgen. Bij de stortplaats. Doe je het?’ Hij veegt met zijn duim een natte vlek van haar wang en gaat staan. ‘Vrijdag. Bij de stortplaats.’
Lang nadat hij weggegaan is, zit ze daar nog. Ze speelt het voorval opnieuw af in haar hoofd en raakt haar wang aan. Zijn stem zingt nog rond, zijn uitnodiging hangt nog in de lucht. Ze probeert zijn woorden van zich af te zetten, maar dat lukt niet. Hoe kon hij weten wat hij wist? En hoe kon hij het weten en toch vriendelijk blijven? De herinnering nestelt zich op de bank van haar ziel, een ongenode, maar welkome gast.

Die nacht droomt ze zomerdromen. Een meisje speelt, onder een blauwe lucht met wattige wolken, tussen wilde bloemen en zwiert met haar rokje. Ze droomt dat ze rennend met haar handen wijd open langs de zonnebloemen strijkt. Ze droomt over gelukkige mensen die een wei vullen met gelach en hoop.
Maar als ze wakker wordt, is de lucht donker, de wolken zijn dicht en de straten duister. Aan het voeteneind van haar bed ligt haar zak met vuilnis. Ze hangt hem over haar schouder, gaat haar flat uit, de trap af en de straat op, die nog steeds modderig is.
Het is vrijdag.
Even blijft ze peinzend staan. Ze vraagt zich af wat hij bedoelde, en daarna of hij het echt meende. Ze zucht. Met hoop die het maar net wint van haar wanhoop loopt ze naar de rand van de stad. Anderen gaan in dezelfde richting. De man naast haar ruikt naar alcohol. Hij heeft vele nachten in zijn pak geslapen. Een tienermeisje loopt een paar meter voor hen. De vrouw met haar zak vol schaamte haast zich naar haar toe. Het meisje geeft antwoord voor de vraag ook maar gesteld kan worden: ‘Woede. Woede vanwege mijn vader. Woede vanwege mijn moeder. Ik ben die boosheid moe. Hij zei dat hij die zou overnemen.’ Ze gebaart naar de zak. ‘Ik ga deze aan hem geven.’
De vrouw knikt en de twee lopen samen verder.
Op de stortplaats ligt het vuilnis hoog opgestapeld Ð papier, kapotte bezems, oude bedden en roestige auto’s. Tegen de tijd dat ze de berg bereiken, is de rij naar de top lang. Honderden lopen voor hen uit. Allen wachten in stilte, verbijsterd door wat ze horen Ð een schreeuw, een van pijn doordrongen brul die een poosje in de lucht blijft hangen, slechts onderbroken door een kreun. Dan weer de schreeuw.
Van hem.
Als ze dichterbij komen, zien ze waarom. Hij knielt voor iedere persoon, wijst naar de zak, doet een verzoek en zegt dan een gebed. ‘Mag ik die hebben? Ik hoop dat je hem nooit weer zult voelen.’ Dan buigt hij zijn hoofd, tilt de zak op en leegt hem boven zichzelf. Het egoòsme van de gulzigaard, de bitterheid van de boze mensen, de bezitterigheid van de onzekeren. Hij voelt wat zij voelden. Het is alsof hij heeft gelogen of bedrogen of zijn Maker heeft vervloekt.
Als ze aan de beurt is, wacht de vrouw even. Ze aarzelt. Zijn ogen sporen haar aan een stap naar voren te zetten. Hij steekt zijn hand uit naar de vuilnis en neemt het van haar over. ‘Hiermee kun je niet leven,’ legt hij uit. ‘Daar ben je niet voor gemaakt.’ Met zijn hoofd naar beneden leegt hij haar schaamte op zijn schouders. Dan kijkt hij met betraande ogen naar de hemel en schreeuwt: ‘Het spijt me!’
‘Maar u hebt niets gedaan!’ roept ze.
Hij snikt zoals zij honderden nachten in haar kussen heeft gesnikt. En dan beseft ze dat zijn schreeuw de hare is. Haar schaamte de zijne.
Met haar duim raakt ze zijn wang aan en voor het eerst sinds een lange, donkere tijd kan ze een stap doen zonder vuilnis te hoeven dragen.
Met de anderen gaat ze aan de voet van de berg staan en kijkt hoe hij wordt begraven onder een hoop ellende. Een tijdlang kreunt hij. Dan niets meer. Slechts stilte.
De mensen zitten tussen de kapotte auto’s, het papier, de afgedankte fornuizen en vragen zich af wie deze man is en wat hij heeft gedaan. Als treurenden bij een dodenwake dralen ze. Sommigen vertellen hun verhaal. Anderen zeggen niets. Allemaal werpen ze af en toe een blik op de stortplaats. Het voelt vreemd om bij de berg te blijven rondhangen. Maar het voelt nog vreemder om weg te gaan.
Dus blijven ze. De hele nacht en de volgende dag. Dan wordt het weer donker. Een verwantschap verbindt hen, verwant door de vuilnisman. Sommigen dommelen wat. Anderen stoken vuurtjes in metalen vaten en praten over de plotselinge overdaad aan sterren aan de donkere hemel. Vroeg in de ochtend zijn de meesten in slaap gevallen.
Ze missen het moment bijna. Het is het meisje dat het ziet. Het meisje met de woede. Eerst gelooft ze haar ogen niet, maar als ze nog eens goed kijkt, weet ze het.
Haar woorden klinken zacht, tegen niemand in het bijzonder. ‘Hij staat rechtop.’
Dan hardop, tegen haar vriendin: ‘Hij staat rechtop.’
En nog luider, tegen iedereen: ‘Hij staat rechtop!’
Ze draait zich om; iedereen draait zich om. Ze zien zijn silhouet tegen de gouden zon.
Hij staat rechtop. Zeker.

Dit verhaal, naar aanleiding van Johannes 1:29, is afkomstig uit ‘Onze redder heel dichtbij’ van Max Lucado. Een uitgave van Plateau, Barneveld 2006. 207 blz. E 15,90

Na een paar maanden van extreme drukte en relatieve ontevredenheid met mijn werk, heb ik afgelopen week zo’n topweek gehad dat ik weer helemaal in een jubelstemming ben! Daarom had ik ook eindelijk weer eens zin om wat op mijn blog te zetten. Dus vandaar, dat er na twee maanden stilte toch weer iets op het bijna dode Crocoboy verschijnt.
Het is gewoon zo en dat blijft helaas ook zo dat het onderwijs enorm mooi en slopend tegelijk is. Voordat ik er twee jaar geleden mee begon, dacht ik dat het lesgeven moeilijk zou zijn. En dat het hebben van orde, gezelligheid en een goede werksfeer het lastigst zou worden, maar dat daar enorm veel vrije tijd en korte dagen tegenover zouden staan. Maar eigenlijk ligt dat in de praktijk behoorlijk anders. Anderen, en ikzelf eigenlijk ook, zijn verbaasd dat het me blijkbaar lukt om 25 tot 30 pubers onder de duim te houden… En dat is wel een enorm goed gevoel! Tuurlijk zijn er wel eens mindere dagen bij, maar ik heb gehoord dat zeer ervaren collega’s dat ook wel eens hebben. Daar staat echter tegenover dat de dagen helaas helemaal niet kort zijn. Aan het begin vond ik nakijkwerk nog best leuk en was ik enorm benieuwd wat mijn kinders gepresteerd hadden, maar nu kan ik echt geen plastic mapjes met werkstukken en volgekladde toetsblaadjes meer zien! Vreselijk wat een rotklussen zijn dat en het is gewoon nooit klaar… Wanneer de ene klas of het ene project is afgerond, ligt er al weer een volgende stapel paperassen op me te wachten. Voortdurend speelt die stapel werk een rol in mijn hoofd en daar baal ik van. Af en toe probeer ik het te vergeten, maar dan staat er natuurlijk in elke hoek van het schoolgebouw wel een leerling die vraagt: ‘Mevrouw, heeft u het al nagekeken?’.

Het stuit niet op veel begrip wanneer het nog niet af is. Maar als het dan wel zo ver is, ben ik ineens de populairste docent van de school. Voor een dag. De hele dag, ook tijdens de pauzes, word ik dan belaagd door leerlingen die hun cijfer willen weten. Logisch natuurlijk, maar ook wel eens irritant.
Maar goed, tot zover de klaagzang… Ik had juist gezegd dat ik weer een hele leuk week had gehad. En dat klopt, het was enorm gevarieerd en erg succesvol!

Het begon met een aantal erg goede gastlessen in het VMBO over het thema ‘Eetstoornissen’. Ervaringsdeskundigen kwamen bij me in de klas om de leerlingen te vertellen welke eetstoornissen er zijn, wat de gevolgen zijn en hoe mensen nu eigenlijk zo ver komen. Ze waren enorm goed in staat om dit uit te leggen en begrip bij de leerlingen te kweken. Ook vond ik het erg sterk dat ze het breder trokken en zeiden dat er vaak onzekerheid ten grondslag aan deze stoornis lag. Dit was voor de leerlingen herkenbaar, al wilden ze dat natuurlijk zelf niet echt helemaal toegeven. Zulke bikkels en stoere meiden!
Daarna had ik een erg leuke les in de Havo, wat ging over de multiculturele samenleving. Ze mochten alle woorden voor buitenlander roepen en ik zette ze op het bord. Je kunt je voorstellen dat de meest wilde termen eruit kwamen. Het varieerde van vreemdeling tot gelukszoeker. Vervolgens noemde ik een paar groepen buitenlanders (bijv. Surinamers of Irakezen) en dan moesten ze die termen erop toepassen. Dat ging eigenlijk erg leuk, omdat je dan met behulp van hun eigen kreten de achtergrond van een aantal groepen in onze samenleving kort kan uitleggen. Daarna kregen ze van mij een enorme tabel met allemaal cijfers over de omvang van buitenlandse groepen in Nederland. Dit was echter in absolute getallen en dan lijkt het al snel erg veel of erg groot. Ik heb hen daar procenten van laten maken. Ze moesten dat bij zo’n 30 getallen doen en van tevoren was ik erg benieuwd hoe dat zou gaan. Maar ze gingen me toch aan het werk, joh, ongelofelijk. Een tijdlang was er niks te horen dan alleen wat geram op hun rekenmachines! Echt leuk hoe zoiets simpels onverwachts goed kan uitpakken. Morgen ga ik er met hen over doorpraten: wat valt hen nou op aan deze getallen? Ik ben benieuwd wat er uit komt…
De dag erna was er ouderavond over de werkweek naar Barcelona. Over drie weken ga ik met 22 meiden en 2 jongens een midweek naar Barcelona en deze week gingen we de ouders meer vertellen over de inhoud van de week. Het was sowieso erg leuk om voor zo’n 50 tot 60 mensen even een PowerPoint af te draaien over de invulling van een week, die je zelf bedacht hebt en om het enthousiasme van de leerlingen te zien en te proeven. Erg leuk dus en ik heb er enorm veel zin in!

Maar vrijdag was het toch wel het hoogtepunt. Voor de klas die Maatschappijwetenschappen heeft gekozen (de verdieping op Maatschappijleer) had ik een debat georganiseerd. Ze hadden een paar weken de tijd gehad om zelf een lokale, politieke partij op te richten en in het kader daarvan moesten ze zich ook voor bereiden op een aantal debatstellingen. De stellingen gingen over cameratoezicht en het achterliggende idee of je privacy of veiligheid belangrijker vindt. Ook hebben we het gehad over of de maatschappelijke stage een goed idee en hoe het nu zit als je vrijwilligerswerk verplicht stelt. Vervolgens ging het over het idee of er in het publieke domein alleen nog Nederlands gesproken mocht worden. En daar werden leerlingen fel, joh, echt ongelofelijk. Tenslotte hadden we nog wat tijd over en ik had de kinders zelf ook wat stellingen laten bedenken. Dus toen hebben we het nog gehad over Fitna, de film van Geert Wilders, of die uitgezonden mocht worden en hoe de regering dit aan zou moeten pakken. Hier was er natuurlijk een dilemma tussen vrijheid van meningsuiting, het gelijkheidsbeginsel en vrijheid van godsdienst. De voorzitter van de lokale jongerenraad leidde het debat, dat een blokuur duurde. Zelfs tijdens de pauze gingen we door, maar het is geen moment saai geweest. Ik vond het geweldig om mijn leerlingen zo betrokken te zien debatteren, elkaar heftig te lijf zien gaan met argumenten en hun verlegenheid proberen te overwinnen. Ik merkte dat ze het echt ontzettend leuk vonden en dat politiek op deze manier echt voor hen begon te leven. Mission accomplished!

• Draai je een video over een rechtszaak met betrekking tot een echtscheiding, als je een weet dat een jongen uit de klas het erg moeilijk heeft met de scheiding van zijn ouders, maar de video wel erg goed bij de stof past?
• Wat doe je als een groepje leerlingen in de kerstvakantie een website af had moeten hebben en allerlei redelijk geldige redenen daarvoor heeft: ziekte, computercrash, elkaars telefoonnummers niet uitgewisseld…. Je wilt consequent zijn en hen straffen, maar je snapt ook de reden van de niet ingeleverde opdracht.
• Hoe reageer je op een zware rugzakleerling tegen wie je het volgende zegt:’ je bent een beste jongen, maar ik had deze les veel last van je’ en hij zegt: ‘ja, ik ook van u’ en hij dan eigenlijk zelf van zijn antwoord schrikt?

• Wat doe je als je de schoolregels tegenover leerlingen moet verdedigen, maar je het er zelf eigenlijk niet mee eens?
• Wat doe je met klachten van leerlingen over andere docenten, die dus tevens jouw collega’s zijn?
• Wat doe je als je eindelijk pauze wilt houden, maar een leerling zwaar ongerust over een cijfer naar je toekomt, dat je natuurlijk niet direct bij de hand hebt?
• Wat doe je als een leerling vergrote pupillen heeft, erg sloom overkomt en de rest van de klas roept dat hij geblowd heeft?
• Wat doe je als je achter een groepje leerlingen loopt, met wie je net een felle discussie hebt gevoerd waarin ze geen gelijk hebben gekregen, en je hen over jou iets hoort zeggen in de trant van: ‘tsja, het lerarentekort he? daarom zitten wij nu met zo’n leraar!’
• Wat doe je op een nieuwsjaarsborrel op maandagmiddag 7 januari en je niet meer precies weet welke collega je nu wel of niet eerder die dag ‘gelukkig nieuwjaar’ hebt gewenst?

Mijn werkdag is nooit saai…

Vrijdag was het op school ook een erg leuke dag. We hadden eerst kerstviering in de nabijgelegen kerk. Het was een erg goede viering dit keer, afwisselend voor de leerlingen en met een duidelijke boodschap. Daarna had ik nog twee reguliere lessen.
De eerste les heb ik een video aangezet: The Wave. Ik vind dit altijd een erg indrukwekkende film over een experiment door een Amerikaanse geschiedenisdocent met zijn leerlingen. Om aan zijjn leerlingen duidelijk te maken hoe het nationaal-socialisme zo’n grote invloed kon krijgen in Duitsland, richt hij met zijn leerlingen een fictieve beweging op. Al snel worden de leerlingen er zo in meegesleept dat ze dingen doen, die ze normaal nooit zouden doen (voor meer informatie, zie: http://www.imdb.com/title/tt0083316/plotsummary).
Na de film vertel ik de leerlingen altijd hoe beinvloedbaar we zijn en hoe belangrijk het is dat we geen dingen doen die over onze eigen grenzen heen gaan.

Zeker in de puberteit als je nog niet goed weet wie jezelf bent en de mening van anderen erg belangrijk is, ben je snel geneigd met de grote massa mee te lopen. Maar doe dat niet! Deze boodschap komt altijd goed aan en de film is voor de leerlingen erg indrukwekkend en vaak onthouden ze het heel goed.
Het lesuur daarna moest ik nog even echt lesgeven, anders kwam ik met de stof niet uit. Leerlingen vonden dat natuurlijk schandalig zo’n laatste uur voor de vakantie en een aantal probeerden de les dan ook echt te verstieren, maar dat lukte hen niet! Ik kon kwijt wat ik wilde behandelen en daar was ik best trots op.

Daarna konden alle leerlingen hun cijferkaart bij hun mentor ophalen en mochten ze naar huis. Zo ook mijn mentorleerlingen. Alleen hadden wij nog even met elkaar bedacht en georganiseerd dat wat eten en drinken ook nog wel gezellig zou zijn. Ik was de enige mentor die dat deed en zo zaten wij als enigen op een gegeven moment nog op school! Van tevoren had ik gedacht dat dat misschien nog wel wat gemopper op zou leveren, maar het tegendeel bleek het geval. We kregen juist allemaal bezoek van leerlingen van andere mentoren die het bij ons zo gezellig vonden: ‘Ja, ik kreeg gewoon mijn cijferkaart en toen moest ik wegwezen van mijn mentor, maar dit is tenminste gezellig.’ Echt leuk! Het was ook echt supergezellig. Iedereen had wat te snaaien meegenomen en er werd gewoon lekker gekletst en gek gedaan. Het was zelfs zo gezellig dat ik vergat de cijferkaarten uit te delen. Tsjonge, hetgeen waar we eigenlijk voor bij elkaar waren, was me gewoon ontschoten, haha.
Maar het was een erg leuk begin van de vakantie en met een glimlach op mijn gezicht reed ik daarna naar huis. Wat een mooi beroep heb ik toch!

Hieronder nog wat meer plaatjes om dat te illustreren:

Tsja, en verder was er deze weken natuurlijk veel te doen over het staken. Vorige week vrijdag is er bij ons op school ook een staking geweest. Onder de loopbrug/fly-over hadden leerlingen zich, na het 3e uur, massaal verzameld. Het was wel een grappig gezicht eigenlijk. Ze liepen te joelen en verder wisten ze ook niet echt wat ze daar nu moesten doen.

Er stonden wat leraren bij, maar verder maakte het een beetje een onbeholpen indruk. Na tien minuten gingen de leerlingen weer de lokalen in en konden de lessen weer verder gaan. Ik miste in eerste instantie de helft van mijn klas, maar was gewoon met de les begonnen. De stakers kwamen dus te laat en die heb ik naar het meldpunt gestuurd voor een rode kaart. Het meldpunt werd echter ook overspoeld door leerlingen, dus die hebben voor één keer een uitzondering gemaakt. Nah ja, moet kunnen.
Gisteren vertelden veel leerlingen me ook dat ze er vandaag echt niet zouden zijn, omdat ze naar het Museumplein zouden gaan. Dus ik verwachtte vandaag erg veel halflege klassen, maar alle grote monden zaten gewoon in de les. Tja, ze kregen geen toestemming van hun ouders of hadden er toch maar vanaf gezien. Voor een toets die ze zouden missen, zouden ze ook een 1 krijgen en ze moesten een treinkaartje laten zien. Dat vind ik allemaal erg terecht, want we moeten natuurlijk niet hebben dat onze leerlingen lekker een dagje thuis blijven. Je loopt nog steeds het risico dat ze lekker een dagje gaan shoppen in Amsterdam, maar ja, je kunt niet alles dicht timmeren…

Ik heb sowieso een dubbel gevoel over het staken. Aan de ene kant snap ik de commotie onder de leerlingen. Ik zie met eigen ogen dat de 1040-norm zorgt voor een andere (soms minder nuttige) invulling van de les en een grote werkdruk voor de leraren. Aan de andere kant heb ik het idee dat heel veel leerlingen echt niet weten waar ze het over hebben en gewoon een beetje de rest na lopen. Ook vind ik het goed dat scholen streng gecontroleerd worden op het geven van het verplichte aantal uren, omdat daar toch altijd wel te grote verschillen tussen hebben gezeten. Maar ik ben het wel weer eens met het idee dat kwaliteit voor kwantiteit gaat, maar ze hoeven elkaar zeker niet uit te sluiten! Door onze leerlingen veel uren te laten maken, leren we ze bijv. een goede werkhouding en structuur aan, waar ze in het hogere onderwijs veel aan kunnen hebben.

Wat mij betreft dus:
Staak het gestaak!